Devletin görmezden geldiği gayrimüslim azınlıklar

80 Okunma
“Yurttaş” değil de “yabancı” oldukları (yani “azınlık” sayılmadıkları) için bu kitabın kapsamı dışında bıraktığım Levantenleri, bu grubun gençlerinin gittikçe artan biçimde T.C. yurttaşlığı aldıklarını öğrendikten sonra, “Devletin Görmezden Geldiği Gayrimüslim Azınlıklar” arasına dahil etmek gerekmiştir.
 Levantenler, Türkiye’de az sayıda kalmış ve az bilinen bir Gayrimüslim grubudur.
 Fransızcada güneşin doğduğu yer (yani, doğu) anlamında “Levant”dan gelen Levanten terimi, Erken Bizans zamanından başlayıp özellikle Tanzimat’tan sonra Osmanlı’nın büyük liman kentlerine (İstanbul ve İzmir, ayrıca Mersin, Beyrut, İskenderiye...) yerleşerek ticaretle uğraşan B. Avrupalıları anlatmak için kullanılır.
 insanları “Şark”ta yaşadıkları için biraz küçümsemek amacıyla türetmişler, Batı eğitimi görmüş Osmanlılar ise B. Avrupalılar için kullandıkları “Frenk” kelimesini devreye sokarak bunları bu coğrafyaya yerleşmiş anlamında “Tatlısu Frengi” diye anmışlardır. Bu son terimin, hem bir “ikinci sınıf Avrupalı” dokundurmasını, hem de, ideallerdeki uygarlığı Osmanlı coğrafyasında temsil eden bu insanlara duyulan hayranlık ve hatta haset duygusunu yansıttığını söylemek mümkündür.
 İlk Levantenler, İtalyan Deniz Cumhuriyetleri olarak anılan Venedik, Cenova (“Ceneviz”), Pisa ve Amalfi’den 9. yüzyıldan itibaren Bizans’a gelmişler ve ülkenin ticaretini canlandırmaları için Konstantinopolis’te kendilerine tahsis edilen Galata’da bir imtiyazlı bölgeye yerleştirilerek “Latin” olarak tanımlanmışlardır.
 Levantenlerin Osmanlı dönemindeki nüfusu konusunda kesin bilgi yoktur; 19. yüzyılın sonuna doğru 40.000 kişi oldukları söylenmektedir. Yurttaşlık konusuna gelince, bazı istatistiklere göre 16. yüzyılda yaklaşık % 44’ünün Osmanlı vatandaşı olduğu tahmin edilen bu grup arasından, birçoğunun muhtemelen yabancı ülke yurttaşlığı alması nedeniyle Tanzimat’tan sonra bu oran % 17’ye inmiştir.

Yazının devamını basılı ve digital dergimizden okuyabilirsiniz. Paros Dergisini anlaşmalı bayilerimizden ya da web sitemizden online olarak satın alıp okuyabilirsiniz. 
Online Dergimizi Satın Almak İçin - Online Dergi
Size En Yakın Bayi İçin  - Bayilerimiz