Bursa, Osmanlı Devleti’nin ilk başkenti ve ilk sancağı olmuş özel bir şehirdir. Bursa Vilayeti; Bursa, Bilecik, Kütahya, Karahisar (Afyon) ve Balıkesir sancaklarından oluşmuştur.
Geniş İzmit Vilayeti’nin beşinci Episkoposluk merkezi Karamürsel’de bulunmakta olup Merdegöz, Yalakdere, Şakşak, Kılıçköy, Çukur, Kartzi, Reşadiye, Yalova köyleri ve çevresi bu merkeze bağlıydı.
İzmit Vilayeti dâhilinde bulunan Nikomedia Episkoposluk Merkezi’ne bağlı dördüncü büyük bölge, Geyve ve çevresindeki köyler olmuştur.
Episkoposluk merkezine bağlı olan Döngel, Zakar, Manuşak, Ovacık, Jamavayr, Dağköy ve Arslanbey köylerini ve buralarda kurulan okulların eğitim tarihini açıklamaya devam edeceğiz.
Geçen ay başladığımız İzmit Vilayeti’nin eğitim tarihine bu ay da vilayete bağlı Bardizak, yani günümüzdeki adıyla Bahçecik ilçesiyle devam ediyoruz.
1579 tarihli Pertev Mehmet Paşa Camii, Ermeni ustalar tarafından inşa edilmiştir.
Edirne’ye bağlı Çorlu ilçesinde 1914 kayıtlarına göre 1678 kişiden oluşan bir Ermeni nüfusu bulunmaktaydı. Semtte yaşayanların büyük bir bölümü çiftçiydı.
10. yy’da 12.000 kadar Ermeni Pavlikan’ın, heretik inançlarından dolayı Bizans devleti tarafından Erzurum, Malatya, Maraş ve Fırat çevresinden Edirne ve çevresine sürgün edildikleri, zaman içinde de daha da Batı’ya gönderilip, Bizans kilisesinin kabul etmediği inançlarından dolayı öldürüldükleri bilinmektedir.
Kevork B. Agopyan’ın kaleme aldığı “Osmanlı Döneminde Ermeni Okulları Eğitim ve Öğretim Tarihi” başlıklı iki ciltlik çalışmanın içeriğini siz, sevgili Paros okuyucularına ulaştırmaya çalışacağım.
